Czym jest biegunka?

Czym jest biegunka?

Biegunka to często występujące zaburzenie funkcji jelit, które objawia się oddawaniem płynnego, półpłynnego lub wodnistego stolca co najmniej cztery razy na dobę. Inne możliwe objawy towarzyszące to osłabienie, gorączka, silny, kurczowy ból brzucha, nudności i wymioty. Biegunka jest najczęściej skutkiem wirusowego lub bakteryjnego zakażenia przewodu pokarmowego, ale przyczyny mogą być też inne i leżeć u podstaw poważniejszych schorzeń.

W większości przypadków biegunka jest łagodnym i krótkotrwałym stanem, może być jednak groźna dla zdrowia z uwagi na ryzyko odwodnienia organizmu. Dolegliwość trwająca do 10 dni to biegunka ostra, a utrzymująca się dłużej – przewlekła. Biegunkę stwierdza się również w przypadku wystąpienia jednego luźnego stolca, w którym zauważyć można krew, śluz lub ropę.

 

Największymi zagrożeniami, które towarzyszą tej chorobie, są utrata wody oraz zaburzenia gospodarki elektrolitowej. W szczególności u dzieci biegunka szybko doprowadza do niebezpiecznego dla małego organizmu odwodnienia.

 

Rodzaje biegunki

 

Biegunka wywołana przez wirusy (rotawirusy, astrowirusy, norowirusy czy adenowirusy) nazywana jest często grypą jelitową lub żołądkową. Zakażenie następuje zwykle drogą pokarmową.

 

Biegunka wywołana przez bakterie (np. Salmonelli, Campylobacter jejuni, Escherichii coli), podobnie jak wirusowa objawia się bólami brzucha, nudnościami i/lub wymiotami. Do zakażenia dochodzi przez zjedzenie produktu zawierającego bakterie albo jady bakteryjne. Częstym powodem zachorowania jest nieprzestrzeganie higieny.

 

Biegunka wywołana przez stres spowodowania jest przyspieszeniem pasażu jelitowego w skutek silnych emocji.

 

Biegunka wywołana przez alergię pokarmową stanowi reakcję układu immunologicznego na produkty nieprzyswajalne przez organizm. Odróżnić ją można od wyżej opisanych typów występowaniem innych objawów uczulenia, np. wysypki skórnej.

Biegunka wywołana przez nadwrażliwość jelit może pojawić się godzinę do dwóch po zadziałaniu czynników drażniących np. po spożyciu zbyt zimnego lub zbyt gorącego posiłku. Jest to jednorazowe wypróżnienie, któremu nie towarzyszy ból brzucha ani nudności.

 

Biegunka wywołana przez leki występuje najczęściej po dłuższej kuracji antybiotykami i dochodzi do niej wskutek zachwiania równowagi flory bakteryjnej jelit i nadmiernego namnażania bakterii chorobotwórczych, które w dużej ilości są w stanie wywołać objawy chorobowe. Towarzyszy jej gorączka, a także silne, kurczowe bóle brzucha.

 

Biegunka może być też wywołana przez nadczynność tarczycy. To zaburzenie hormonalne objawia się m.in. szybką przemianą materii, która może prowadzić do częstego oddawania stolca.

 

W przypadku pojawienia się pierwszych symptomów biegunki należy skonsultować się z lekarzem. Jest to istotne zwłaszcza w przypadku niemowląt, dzieci i osób starszych, u których choroba może bardzo szybko doprowadzić do odwodnienia. Niezależnie jednak od wizyty u specjalisty warto jak najszybciej podjąć kroki zaradcze, przede wszystkim podawać doustne płyny nawadniające, zawierające elektrolity i glukozę, lub pić inne napoje, a także zastosować środek na biegunkę, który łagodzi objawy takie jak: uczucie napięcia brzucha i częste wypróżnianie. Przykładem preparatu przeciwdziałającego biegunce u dorosłych, dzieci i niemowląt jest Tasectan.